Maddenin Tanecikli Yapısı Bulmacası

Kimya Bulmaca

Kimya Bulmaca

SORULAR:

1) Maddelerin iç yapısı bütünüyle değişir, yeni ürünler meydana gelir ve basit yöntemlerle eski durumlarına dönüştürülemeyen olay veya tepkime.

2) Aynı özellikte iki maddenin bir araya gelmesi sonucu oluşan madde .

3)  Atomun çekirdeği etrafında hızlı hareket eden (-) yüklü parçacık.

4) Metallerin diğer metallerle ya da ametallerle oluşturduğu homojen karışım.

5) Elektriği ve ısıyı iyi ileten tel ve levha haline getirilebilen elementler.

6) Elektriği iletmeyen, tel ve levha haline getirilemeyen elementler.

7)  Simgesi He olan element.

8) Maddenin üç halinden biri.

9) Simgesi Cr olan element.

10) Birkaç türü birleşince çeşitli kimyasal bileşikleri, bir türü ise bir kimyasal öğeyi oluşturan parçacık.

Kimya Dersi Maddenin Doğası Test Soruları

http://www.fizikokulu.net/wp-content/uploads/2009/05/madde-nedir-medde.jpg

1) Bitki yaprakları üzerinde bahar sabahları oluşan su damlacıklarına ne ad verilir?

A ) çiğ
B ) Sis
C ) Yağmur
D ) Kırağı

2) Aşağıdakilerden hangisi maddedir?

A ) Işık
B ) Ses
C ) Hava
D ) Elektrik

3) Aynı cins atomlardan oluşan saf maddeye ne ad verilir

A ) Birleşik
B ) Atom
C ) Saf madde
D ) Element

4) Kar yağdığında yollara tuz serpilir.bu işlem hangi sebeple yapılır?

A ) Kardan buz olsun diye
B ) Donmayı sağlamak için
C ) Kaynamayı azaltmak için
D ) Erimeyi kolaylaştırmak için

5) Cam vazo,cam,cam bardak,pencere camı hangisi cisimdir?

A ) Cam vazo,cam
B ) Yalnız cam
C ) Cam,cam bardak,pencere camı
D ) Cam vazo,cam bardak,pencere camı

6) Sıvı maddelerin kütlesi hangi araç ile ölçülür?

A ) Terazi
B ) Litre
C ) Metre
D ) Cetvel

7) Su 6 derecede eriyorsa kaç derecede donması beklenir?

A ) 12
B ) 5
C ) 7
D ) 6

8) Aşağıdakilerden hangisi yarısaydam bir maddedir?

A ) Buzlu cam
B ) Hava
C ) Su
D ) Gözlük camı

9) Aşağıdaki maddelerden hangisi karışım değildir?

A ) çelik
B ) şeker
C ) Gazoz
D ) Ayran

10) Aşağıdakilerin hangisi maddenin ölçülebilir özelliğidir?

A ) Hacim
B ) Tat
C ) Koku
D ) şekil

11) Ham petpolün damıtıldığı tesislere ne ad verilir?

A ) Santral
B ) Reaktör
C ) Rafineri
D ) Jeneratör

12) I. yarı saydam maddeler inceltilirse ışığı daha fazla geçirir.
II. saydam maddelerin kalınlıkları artarsa ışığı daha az geçirir.
III. saydam maddeler renklendirildikçe ışığı daha az geçirir

A ) I ve II
B ) I ve III
C ) II ve III
D ) I,II ve III

13) Naftalin katı halde açık bir ortama bırakıldığında kokusu duyulur. bu olayın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A ) Donma
B ) Erime
C ) Süblimleşme
D ) Yoğunlaşma

14) Aşağıdakilerden hangisi katı olmasına rağmen konulduğu kabın şeklini alır?

A ) Alçı
B ) Su
C ) Bilgisayar
D ) Ayran

15) Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A ) Maddelerin erime ve donma dereceleri aynıdır.
B ) Su 0ºC’de donar.
C ) Gazlar soğuyarak yoğunlaşır.
D ) Su, sadece kaynama noktası sıcaklığında buharlaşır

16) Aşağıdakilerden hangisi hiçbir maddenin cinsi hakkında kesinlikle fikir vermez?

A ) Koklamak
B ) Tadına bakmak
C ) Hacmini hesaplamak
D ) Yoğunluğunu bulmak

17) Aağıdakilerden hangisi bir karışım değildir?

A ) Su
B ) Çelik
C ) Ayran
D ) Petrol

18) Kar yağdığında yollara tuz serpilir. Bu işlem hangi sebeple yapılır?

A ) Kardan buz olsun diye
B ) Donmayı sağlamak için
C ) Kaynamayı azaltmak için
D ) Erimeyi kolaylaştırmak için

19) Hangisi maddenin ölçülebilir özelliklerindendir?

A ) Saydamlığı
B ) Kütlesi
C ) Sertliği
D ) Rengi


20) Aşağıdaki olaylardan hangisi kimyasal değişme değildir?

A ) sütün kaynaması
B ) sütün ekşimesi
C ) sütten peynir elde edilmesi
D ) sütten yoğurt elde edilmesi

21) Hangisi element değildir?

A ) Demir
B ) Hidrojen
C ) Su
D ) Oksijen

22) Aküdeki enerjinin çeşiti nedir?

A ) Kinetik
B ) Fiziksel
C ) Potansiyel
D ) Kimyasal

23) Güneş’te meydana gelen büyük enerji uzaya hangi yolla yayılır?

A ) Işıma ile
B ) Iletim ile
C ) Maddeler yardımı ile
D ) Bitkilerin depo etmeleri ile

24) Aşağıdaki taneciklerden hangisi atomda bulunmaz?

A ) Proton
B ) Elektron
C ) Nötron
D ) Molekül


25) Havada %78 oranında bulunan gaz aşağıdakilerden hangisidir?

A ) Karbondioksit
B ) Oksijen
C ) Su buharı
D ) Azot

Cevap Anahtarı

1) A             2) C          3) D            4) D

5) D             6) B          7) A            8) A

9) B           10) A        11) C          12) D

13) C          14) D        15) C          16) A

17) D          18) B        19) A           20) C

21) D          22) A        23) D           24) D

25) D

Mineraller , Mineral Nedir? Mineral Ne İşe Yarar?

http://dietarysupplements.nlm.nih.gov/dietary/images2/mineral2a.jpgMineraller
Mineraller sağlığımız için gerekli olan inorganik maddelerdir. İkiye ayrılırlar;
1.makro mineraller
2.mikro mineraller.

Makro mineraller
Kalsiyum, magnezyum, demir, fosfor, sodyum ve potasyumdur. Vücudun bu minerallere ihtiyacı daha büyük (gran veya miligram) miktarlardadır.

Kalsiyum

Ne işe yarıyor?
Kemik ve diş sağlığı, kalp kaslarıda dahil kasların kasılması, vücutta asit-alkali dengesinin sağlanması, cilt sağlığı, kanın pıhtılaşması.

Nerede bulunur?
Süt, peynir, yoğurt, küçük kılçıklı balıklar, koyu yeşil yapraklı sebzeler, midye, istiridye, karides gibi kabuklu deniz ürünleri, deniz bitkileri, soya fasülyesi, tofu, badem, kuru incir, su teresi.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kas krampları veya seğirmeleri, uykusuzluk, sinirlilik, eklem ağrısı, artrit, diş çürümeleri, osteoporoz, yüksek tansiyon.

Magnezyum

Ne işe yarıyor?
Kemik ve dişleri güçlendirir, kasların gevşemesini sağlar, adet öncesi sendromu belirtilerini hafifletir, kalp kasları ve sinir sistemi için çok önemli. Enerji üretiminde görevli. Vücuttaki birçok işlemde yan görevleri var.

Nerede bulunuyor?
Tüm yeşil sebzeler, elenmemiş undan yapılmış ekmek, kakao, buğday kepeği, cereallar, badem, fıstık, susam, cazhew, bakalgiller, bulgur, esmer pirinç, kuru incir ve kayısı.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kas seğirmeleri vetya kasılmaları, kas zayıflığı, konfüzyon, iştahın azalması. Uykusuzluk, sinirlilik, yüksek tansiyon, kalbin düzensiz atması, kabızlık, hiperaktiflik, depresyon, böbrek ve safra kesesi taşları.

Demir

Ne işe yarar?
Kana kırmızı rengini veren hemoglobin için gerekli, oksijen ve karbondioksiti hücre içi ve dışına taşır. Vücutta birçok enzimin yapısında bulunur, enerji üretimi için gereklidir.

Nerede bulunur?
Et, sakatat, kuru meyveler-özellikle kuru üzüm ve erik-, kuru baklagiller, cerealler, bal kabağı çekirdeği, meydonoz, badem, fıstık. Et ve sakatattaki demir vücutta en iyi emilebilen demir şeklidir.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kansızlık, soluk cilt, halsizlik, kayıtsızlık, iştahsızlık, mide bulantısı, soğuğu dayanıksızlık.

Fosfor
Ne işe yarıyor?
Kemik ve diş yapısında bulunur, onların sertliğini sağlar.Hücrelerin yapısındada bulunur. Enerji üretiminde rolü vardır.

Nerelerde bulunur?
Tüm bitkisel ve hayvansal gıdalar. Genelde hayvansal gıdalarda daha fazla.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kas zayıflığı, iştahsızlık, kemik ağrıları. Eksikliği nasir görülür.

Potasyum

Ne işe yarıyor?
Besinleri hücre içine alınıp, artık maddelerin hücrelerden uzaklaştırılmasını, kas ve sinirlerin sağlıklı bir şekilde çalışmasını sağlar. Kalbin çalışmasında etkilidir. Bağırsak hareketlerini artırır. Vücutta sıvı dengesini ayarlar. İnsülin salınımında etkilidir.

Nerede bulunur?
Muz, kuru meyveler(kayısı, incir, üzüm), hurma, baklagiller, yeşil sebzeler, susam, avokado, ceviz, deniz sebzeleri, yağlı balıklar, mantar, domates, patates, meyve suları.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kalbin düzensiz atması, kas güsüzlüğü, karıncalanmalar, mide bulantısı, kusma, ishal, selülit, karın şişkinliği, çabuk kızma, dikkati toplayamama, sodyum-potasyum dengesinin bozulmasına bağlı tansiyon düşüklüğü.

Sodyum

Ne işe yarıyor?
Vücutta su dengesini sağlar. Vücuttaki tüm sıvılarda, kanda bulunur. Kas ve sinir sisteminin çalışmasında etkilidir. Kalp kasının kasılmasında görevlidir. Besinlerin hücre içine alınmasını sağlar.

Nerede bulunur?
Sofra tuzu, konserveler, zeytin, peynir, kereviz, lahana, işlemden geçmiş hemen hemen tüm yiyecekler, cipsler, tuzlu çerezler.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Baş dönmesi, düşük tansiyon, çarpıntı, iştehsızlık, dikkati topşlayamama, kas krampları, mide bulantısı, kusma, kilo kaybı, baş ağrısı, sıcağa dayanıksızlık.

Mikromineraller
Başlıcaları, krom, çi,nko, selenyum, manganez, iyot ve flordur. Vücudun bunlara ihtiyacı daha küçük(mikrogram) miktarlardadır.

Çinko

Ne işe yarar?
Antioksidan, birçok enzimin yapısında bulunur. Yaraların iyileşmesi, büyüme ve gelişme, testis ve yumurtalıklardan salınan hormonların kontrolü, stresle savaş, kemik ve diş sağlığı, saç ve kılların uzamasında rolu var.

Nerede bulunuyor?
İstiridye, elenmemiş undan yapılmış ekmek, et-özellikle koyun ve dana eti-, peynir, yumurta sarısı, zencefil kökü, buğday ürünleri, karaciğer, susam, ayçiçeği çekirdekleri, fıstık ve fıstık yağı, kakao, esmer pirinç, bedem, bezelye, turp.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Tat ve koku alma duygularının zayıflaması, tırnaklarda beyaz çizgiler, sık hastalanma, sivilce, yağlı cilt, doğurganlığın azalması, erkeklerde döllenme yeteneğinin azalması, depresyon, iştah azalması, hamilelik çizgileri.

Krom
Kan şekerinin dengelenmesini, açlık duygusunun bastırılmasını, yiyeceklere duyulan aşırı isteğin törpülenmesini, hücre yapısının korunmasını sağlar, ayrıca kalbin çalışmasında görevli.

Nerede bulunuyor?
Karaciğer,bira mayası, istiridye,i patates kabuğu, elenmemiş undan yapılmış ekmek, çavdar ekmeği, yeşil biber, yumurta, elma, tereyağ, tavuk, koyun eti.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Aşırı veya soğuk terleme, açlığa dayanıksızlık, sık yeme ihtiyacı, soğuk eller, uyuklama, aşırı susama, tatlıya düşkünlük.

Manganez

Ne işe yarıyor?
Vücuttaki birçok enzimin yapısında bulunur, birçok enzimi de aktif hale getirir. Kan şekerini ayarlar, üreme ve kırmızı kan hücrelerinin yapımı, beynin çalışması için gereklidir. Hücre yapısını korur.

Nerede bulunuyor?
Ananas, bamya, marul, çilek, yulaf, su teresi, baharatlar, cerealler, çay, kereviz, üzüm.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kas seğirmeleri, ergenlikte büyüme ağrıları, baş dönmesi, dengeyi sağlamada güçlük, kasılmalar, eklem ağrısı, dizlerse acı.

Selenyum

Ne işe yarıyor?
Antioksidan, kansere karşı koruyucu, erken yaşlanmayı önler, bağışıklık sistemini güçlendirir, kalp sağlığında etkili, vücut metabolizması için gerekli, E vitamininin çalışmasına yardıncı, erkek üreme sistemi üzerinde etkili.

Nerede bulunuyor?
Deniz ürünleri, susam, mantar, lahana, tavuk, karaciğer, kabak.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Ailede birkaç kuşak boyunca kanser görülmesi, erken yaşlanma, katarakt, yüksek tansiyon, sık hastalanma.

İyot

Ne işe yarar?
Troit hormonlarının yapısında bulunur. Enerji metabolizması üzerinde etkili.

Nerede bulunuyor?
Deniz ürünleri, süt ve süt ürünleri, iyotlu tuz.

Eksikliğinde ne görülür?

Kronik yorgunluk, kilo alma, guatr.

Flor

Ne işe yarıyor?
Kemik ve diş sağlığı için gerekli.

Nerede bulunuyor?
Deniz ürünleri ve çay.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kemik ve diş sorunları.

RDA (Recommended Daily Allowance) nedir ?

Vitamin ve minerallerin erişkinler için önerilen günlük miktarlarına denir.

Vitaminler Nedir? Vitaminler Ne işe Yarar?

http://www.dask.org.tr/bilmek_istedikleriniz/vitamin.jpgVitaminler, bazı yiyeceklerde bulunan, çoğu vücudumuzda üretilmeyen. Vücutta özel biyokimyasal reaksiyonlar için gerekli olan, küçük miktarlarda (miligram veya mikrogram) ihtiyaç duyduğumuz organik maddelerdir.

İki tip vitamin vardır.

Yağda çözünen A, D, E, K

Suda çözünen

•B grubu ve C
•Suda çözünen vitaminler vücutta depolanmaz. Bu yüzden bu vitaminleri hergün yediğimiz yiyeceklerle almamız gereklidir. Suda çözünen vitaminler pişirme sırasında kolaylıkla zarar görebilirler.

Yiyeceklerdeki vitaminleri korumak için

•Aşırı pişirmeyin.
•Sebzeleri haşlarken suda çözünen vitaminlerin önemli miktarı haşlama suyuna karışır. Bu suyu atmayın, çorbalarda veya yemeklerinizde kullanın. Sebze ve meyveleri çok az suyla haşlayın.
•Kızartmak ve fırında pişirmek, vitaminlerin neredeyse tamamen yok olmasına yol açar.
•Sebze ve meyvelerin vitamin içeriğinden maksimum şekilde yararlanmak için en doğru yöntem, çiğ veya buharda az pişirerek yemektir.
•Sebzeleri yıkadıktan sonra uzun süre suda bekletmeyin.
•Sebzeleri, meyveleri çok küçük parçalar halinde doğramayın.
•Keskin bıçak kullanın.
•Yemekleri pişirdikten sonra hemen tüketmeye çalışın. Uzun süre bekletmeyin.
•Meyve ve sebzelerinizi satın alırken taze olmalarına dikkat edin.
•Meyve sebze alışverişinizi küçük miktarda yapın. Haftalık alışveriş yerine iki-üç günde bir almayı yeğleyin.
•Meyveleri kabuklarını soymadan yiyin.(tarım ilaçları kullanılmadığından eminseniz!)
•Meyve suyunu kutuyu açtıktan sonra hemen için. Dolapta bekletmeyin.

A vitamini

İki şekli vardır: hayvansal gıdalar da bulunan retinol ve bitkilerde bulunan Beta-karoten vücutta retinole çevrilebilir. Ancak retinol kalitesinde A vitamini alabilmek için 6 kat fazla Beta-karoten içeren besin yememiz gerekir.

Ne işe yarıyor?
Cilt ve vücut dokularının sağlıklı olmasını, bağışıklık sisteminin güçlenmesini sağlar.
Birçok kanser türüne karşi koruyucudur, antioksidandır ve karanlıkta görmeyi sağlar.

Nerede bulunuyor?
Karaciğer, böbrek, yumurta, buğday, mantar, baklagiller, fasülye, domates, kereviz, fıstık, ceviz, cashew(maun fıstığı), avokado.

Eksikliğinde ne görülür?
Sık sık hastalanma, karanlıkta iyi görememe, ağızda yaralari sivilce, cilt kuruluğu, saçlarda kepek.

B grubu vitaminler
B1(thiamine)
B2(riboflavin)
B3(niacin)
B5(panthothenic asit)
B6(pyridoxine)
B12(cyanocobalamin)

B1 (thiamine)

Ne işe yarıyor?
Karbonhidratlardan enerji üretimi, beyin fonksiyonları ve sindirim sistemi için gerekli. Vücudun proteinleri kullanabilmesini sağlar.

Nerede bulunuyor?
Buğday, baklagiller -özellikle börülce-, karaciğer, ıspanak, brüksel lahanası, bamya, fasülye, pancar, badem, ceviz, fındık, esmer pirinç, yulaf, mısır.
Eksikliğinde ne görülüyor?
Kaslarda hassasiyet, kas güçsüzlüğü, konsantrasyon güçlüğü, çabuk kızma, hafıza zayıflığı, ayaklarda karıncalanma, kabızlık, çarpıntı, mide ağrıları.
B2 (Riboflavin)

Ne işe yarıyor?
Karbonhidrat, protein ve yağlardan enerji üretimi için gerekli. Cilt sağlığı, saç, tırnak ve gözler için önemli. Vücuttaki asit oranını düzenler.

Nerede bulunuyor?
Süt ve süt ürünleri, karaciğer, böbrek, mantar, elenmemiş undan yapılmış ekmek, cerealler, badem, yeşil sebzeler.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Gözlerde yanma ve bulanıklık, parlak ışıklara karşı hassasiyet, katarakt, mat ve yağlı saçlar, cilt sorunları, tırnakların çabuk kırılması, dudaklarda çatlaklar.

B3(Niacin)

Ne işe yarıyor?
Enerji üretimi, beyin fonksiyonları ve cilt sağlığı için gerekli. Kan şekerini dengeler ve kolesterol seviyesini düşürür. Sindirim sistemi üzerinde de etkileri var.

Nerede bulunuyor?
Karaciğer, böbrek, balık, tavuk, hindi, ekmek, cerealler, mantar, baklagiller, fıstık, fıstık yağı, ceviz, fındık, badem, bira mayası, esmer pirinç, esmer makarna.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Enerji azlığı, ishal, uyku sorunları, baş ağrısı, bellek zayıflığı, gerginlik, anksiyete, çabuk kızma, depresyon, dişeti kanamaları veya hassasiyeti, sivilce, egzama ve çeşitli cilt sorunları.

B5(Panthothenic asit)

Ne işe yarıyor?
Enerji üretimi ve yağ metabolizmasında gerekli. Beyin ve sinirler için önemli. Strese karşı hormonların yapımında görevli. Cilt ve saç sağlığında etkisi var.

Nerede bulunuyor?
Karaciğer, böbrek, yumurta, buğday, mantar, baklagiller, fasülye, domates, kereviz, fıstık, ceviz, cashew, avokado.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kas seğirmeleri veya kramplar, ayaklarda yanma hissi veya topuklarda hassasiyet, konsantrasyon zayıflığı, dişleri gıcırdatma, mide bulantısı-kusma, çabuk yorulma, enerji azlığı, anksiyete, gerginlik.

B6 (pyridoxine)

Ne işe yarıyor?
Protein sindirimi, beyin fonksiyonları, hormonların üretimi için gerekli. Seks hormonlarını dengeler. Deprosyana karşı etkili. Alerjik reaksiyonları engeller

Nerede bulunuyor?
Buğday, baklagiller -özellikle börülce- , karaciğer, ıspanak, brüksel lahanası, bamya, fasülye, pancar, badem, ceviz, fındık, esmer pirinç, yulaf, mısır.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kaslarda hassasiyet, kas güçsüzlüğü, konsantrasyon güçlüğü, çabuk kızma, hafıza zayıflığı, ayaklarda karıncalanma, kabızlık, çarpıntı, mide ağrıları.

B12 (cyanocobalamin)

Ne işe yarıyor?
Protein kullanımı, dna sentezi, enerji üretimi ve sinirler için gerekli. Kanda oksijenin taşınmasına yardımcı. Sigara dumanı ve diğer zehirlerle savaşta rolü var.

Nerede bulunuyor?
Karaciğer, böbrek, tavşan ve koyun eti, hindi, sardalya, ançuez, somon, ton, uskumru gibi yağlı balıklar, yumurta, peynir.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Saç sağlığının bozulması, cilt sorunları, ağzın sıcak vaya soğuğa aşırı duyarlılığı, çabuk kızma, anksiyete, gerginlik, enerji azlığı, kabızlık, kaslarda hassasiyet, soluk cilt.

Folik asit

Ne işe yarıyor?
Hamilelikte bebeğin betin ve sinir sistemi gelişimi için hayati önem taşır. Yetişkinlerde beyin ve sinir sistemi fonksiyonları, protein kullanımı ve kan hücreleri yapımı için gerekli.

Nerede bulunuyor?
Buğday, baklagiller -özellikle börülce-, karaciğer, ıspanak, brüksel lahanası, bamya, fasülye, pancar, badem, ceviz, fındık, esmer pirinç, yulaf, mısır.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kansızlık, egzema, dudaklarda çatlaklar, saçlarım erken beyazlaşması, bellek zayıflığı, depresyon, anksiyete, gerginlik, enerji azlıgı, iştahın kaybolması, mide ağrıları.

Biotin

Ne işe yarıyor?
Vücudun temel yağları kullanmasını sağlar; sağlıklı cilt, saç ve sinirler için gerekli.

Nerede bulunuyor?
Yumurta, süt,istiridye, bezelye, domates, marul, karnı bahar, greyfurt, badem, mısır, karpuz, lahana, ringa balığı.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Kuru cilt, sağlıksız saçlar, saçların erken beyazlaşması, kaslarda hassasiyet, iştahsızlık, cilt sorunları, egzemalar.

C Vitamini (askorbik asit)

Ne işe yarıyor?
Bağışıklık sistemini güçlendirir. Hastalıklara karşı savaşta etkili. Strese karşı hormonların yapımında, enerji üretiminde, vücudun destek dokusu olan kollagen yapımında görevli. Kemikleri, cildi, eklemleri güçlendiriyor. Kanser ve kalp hastalıklarına karşı koruyucu etkisi var.

Nerede bulunuyor?
Yeşil ve kırmızı biber, maydonoz, kivi, yeşil yapraklı sebzeler, domates, portakal, greyfurt, kavun, brokoli, karnıbahar, lahana, brüksel lahanası, çilek, limon, bezelye, soğan.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Sık hastalanma, sık nezle-grip olam, enerji azlığı, dişeti kanama-ları, vücudun kolay morarması, yaraların geç iyileşmesi, ciltte döküntüler, burun kanamaları.

D Vitamini(Ergocalciferol, cholecalciferol)

Ne işe yarıyor?
Vücutta kalsiyumu tutarak kemiklerin güçlenmesini sağlar.

Nerede bulunur?
Balık yağı, somon, ton, uskumru gibi yavru balıklar, peynir,yumurta, istiridye, karaciğer, tereyağı.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Eklem ağrıları, eklem hareketlerinde zorluk, el ağrısı, diş çürümeleri, kaslarda kramp

E Vitamini

Ne işe yarıyor?
En güçlü antioksidandır. Serbest radikallere bağlanıp vücuttan atılmalarını sağlar. Hücre yapısının bozulmasını engeller. Kansere karşı koruyucu. Vücudun oksijeni kullanmasına yardın eder. Yaraların iyileşmesini hızlandırır. Kanın damar içinde pıhtılaşmasını önler, böylece damar sertliğini ve tıkanmalarını engeller. Cildi güzelleştirir.

Nerede bulunur?
İşlemden geçmemiş yağlar, buğday, mısır, ayçiçeği, fıstık, susam, soya yağları, zeytin yağı, balık yağı, fındık, badem, ton balığı, sardalya, somon, patates, yumurta sarısı, domates, koyu yeşil renkli sebzeler.

Eksikliğinde ne görülür?
Seks isteğinde azalma, çabuk yorulma, kolay morarmalar, yaraların geç iyileşmesi, varisler, gevşek kaslar, kısırlık.

K Vitamini
K vitamini vücutta, kalın bağırsaktaki yararlı bakteriler tarafından üretilir.

Ne işe yarıyor?
Kanın pıhtılaşmasını sağlar

Nerede bulunuyor?
Karnıbahar, yeşil sebzeler, brüksel lahanası, marul, lahana, fasülye, bezelye, su teresi, kuşkonmaz, yoğurt, yumurta sarısı, balık yağı, patates, mısır yağı.

Eksikliğinde ne görülür?

Kanamanın durmaması, kolay kanamalar.

C Vitamini (askorbik asit)

Ne işe yarıyor?
Bağışıklık sistemini güçlendirir. Hastalıklara karşı savaşta etkili. Strese karşı hormonların yapımında, enerji üretiminde, vücudun destek dokusu olan kollagen yapımında görevli. Kemikleri, cildi, eklemleri güçlendiriyor. Kanser ve kalp hastalıklarına karşı koruyucu etkisi var.

Nerede bulunuyor?
Yeşil ve kırmızı biber, maydonoz, kivi, yeşil yapraklı sebzeler, domates, portakal, greyfurt, kavun, brokoli, karnıbahar, lahana, brüksel lahanası, çilek, limon, bezelye, soğan.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Sık hastalanma, sık nezle-grip olam, enerji azlığı, dişeti kanama-ları, vücudun kolay morarması, yaraların geç iyileşmesi, ciltte döküntüler, burun kanamaları.
D Vitamini(Ergocalciferol, cholecalciferol)

Ne işe yarıyor?
Vücutta kalsiyumu tutarak kemiklerin güçlenmesini sağlar.

Nerede bulunur?
Balık yağı, somon, ton, uskumru gibi yavru balıklar, peynir,yumurta, istiridye, karaciğer, tereyağı.

Eksikliğinde ne görülüyor?
Eklem ağrıları, eklem hareketlerinde zorluk, el ağrısı, diş çürümeleri, kaslarda kramp

E Vitamini

Ne işe yarıyor?
En güçlü antioksidandır. Serbest radikallere bağlanıp vücuttan atılmalarını sağlar. Hücre yapısının bozulmasını engeller. Kansere karşı koruyucu. Vücudun oksijeni kullanmasına yardın eder. Yaraların iyileşmesini hızlandırır. Kanın damar içinde pıhtılaşmasını önler, böylece damar sertliğini ve tıkanmalarını engeller. Cildi güzelleştirir.

Nerede bulunur?
İşlemden geçmemiş yağlar, buğday, mısır, ayçiçeği, fıstık, susam, soya yağları, zeytin yağı, balık yağı, fındık, badem, ton balığı, sardalya, somon, patates, yumurta sarısı, domates, koyu yeşil renkli sebzeler.

Eksikliğinde ne görülür?
Seks isteğinde azalma, çabuk yorulma, kolay morarmalar, yaraların geç iyileşmesi, varisler, gevşek kaslar, kısırlık.

K Vitamini
K vitamini vücutta, kalın bağırsaktaki yararlı bakteriler tarafından üretilir.

Ne işe yarıyor?
Kanın pıhtılaşmasını sağlar

Nerede bulunuyor?
Karnıbahar, yeşil sebzeler, brüksel lahanası, marul, lahana, fasülye, bezelye, su teresi, kuşkonmaz, yoğurt, yumurta sarısı, balık yağı, patates, mısır yağı.

Eksikliğinde ne görülür?

Kanamanın durmaması, kolay kanamalar

7. Sınıf Fen Bilgisi Kuvvet ve Hareket


A- YAYLARI TANIYALIM :

1- Kuvvet :

Duran bir cismi harekete geçiren, hareket halindeki cismi durduran, cismin doğrultusunu,

yönünü, şeklini ve hızını değiştirebilen her türlü etkiye kuvvet denir. Kuvvet gözle görülemez,

kuvvetin sadece etkileri gözlenip ölçülebilir. Kuvvet dinamometre ile ölçülür.

Kuvvet;

• Duran bir cismi harekete geçirebilir.

• Hareket halindeki cismi durdurabilir.

• Hareket halindeki cisimleri hızlandırabilir veya yavaşlatabilir yani hızını

değiştirebilir.

• Cisimlerin doğrultusunu, yönünü ve şeklini değiştirebilir.

Kuvvetler, etkilerine göre farklı çeşitlerde olabilir. Kuvvetler genel olarak temas gerektiren

kuvvetler (itme kuvveti, çekme kuvveti, kas kuvveti, rüzgâr kuvveti, kaldırma kuvveti, sürtünme

kuvveti, buhar kuvveti) ve temas gerektirmeyen kuvvetler (magnetik alan kuvveti, yer çekimi

kuvveti, elektriksel çekim kuvveti, elektriksel itme kuvveti) olarak iki grupta incelenir.

Kuvvet  F ile gösterilir ve vektörel büyüklüktür. Kuvvet gözle görülemez, kuvvetin sadece

etkileri gözlenip ölçülebilir. Kuvvet, yönlü doğru parçaları ile (ok işareti ile) gösterilir. Kuvveti

göstermek için kullanılan okun yönü, kuvvetin yönünü, büyüklüğü ise kuvvetin büyüklüğünü

gösterir.

Kuvvetin gösterilebilmesi için 4 elemanının bilinmesi gerekir. Bunlar;

1- Kuvvetin uygulama noktası,

2- Kuvvetin doğrultusu,

3- Kuvvetin yönü,

4- Kuvvetin büyüklüğü (şiddeti) dür.

Kuvvetin Elemanları :

1- Uygulama Noktası : Kuvvetin cisme etki ettiği noktadır.

A Noktası

2- Yönü : Kuvvetin cismi hareket ettirdiği yöndür.

A’ dan B’ ye doğru.

3- Büyüklüğü (Şiddeti) : Kuvvetin cisme etki edebilme gücüdür.

AB doğru parçasının uzunluğu.

4- Doğrultusu : Kuvvetin etkisini gösterebildiği doğrultudur.

AB doğrultusu.

2- Kuvvet Birimleri :

Kuvvet →Newton (N) → Dyn → Kilogram-Kuvvet (kg-f) → Gram-Kuvvet (gr-f)

• 1N = 1.105 dyn 1dyn = 1.10-5 N

• 1 kg-f = 1000 gr-f 1 gr-f = 1/1000 kg-f

• 1 kg-f = 9,8 N 1 kg-f ≈ 10 N 1 N = 1/9,8 kg-f

• 1 kg-f = 980000 dyn 1 kg-f ≈ 1.106 dyn 1dyn = 1/980000 kg-f

• 1 N = 98 gr-f 1 N ≈ 100 gr-f

• 1 Newton : 100 gramlık kütleye etki eden yer çekimi kuvvetinin büyüklüğü yani

ağırlığıdır.

• 1 kg-f : 1 kilogramlık kütleye etki eden yer çekimi kuvvetinin büyüklüğü

yani ağırlığıdır.

• 1 gr-f : 1 gramlık kütleye etki eden yer çekimi kuvvetinin büyüklüğü yani

ağırlığıdır.

3- Esnek Cisim ve Esneklik :

Bir cisme kuvvet uygulandığında cisim şekil değiştiriyorsa, kuvvetin etkisi ortadan kalkınca

cisim tekrar eski haline geri dönebiliyorsa böyle cisimlere esnek cisim, bu olaya da esneklik denir.

Lastik, çelik şerit, yay, lastik top, çorap, tişört esnek cisimlerdir. Oyun hamuru, cam

macunu, sıvılar esnek olmayan cisimlerdir.

Esnek cisimlerin esneklik özelliğini gösterebildiği sınıra esneklik sınırı denir. Esnek

cisimlere esneklik sınırını aşacak şekilde kuvvet uygulanırsa esnek cisimlerin esneklik özelliği

bozulur ve eski hallerine geri dönemezler.

4- Yaylar ve Özellikleri :

Yaylar esnek cisimlerdir. Yayların şeklinin değiştirilmesi yani gerilmesi veya sıkıştırılması

için kuvvet uygulanması gerekir. Yayların şeklinin değiştirilmesi için uygulanan kuvvetler germe

ve sıkıştırma kuvvetleridir. Yaylara uygulanan kuvvetler ortadan kalktığında yaylar eski haline

yani denge durumuna geri dönerler.

Günlük hayatta kullanılan yayların esneklik özelliği farklıdır. Farklı kalınlıkta ve

uzunluktaki yaylar farklı esneklik özelliğine sahiptir. (Amortisörlerdeki yaylar kalın ve sert,

kalemdeki yay ince ve yumuşaktır).

F = Yaya uygulanan germe veya sıkıştırma kuvveti

k =Yayın yapıldığı maddeye bağlı olan yay sabiti

x =Yaydaki gerilme (uzama) veya sıkışma miktarı

• k yay sabiti ile yayın esnekliği ve hassaslığı doğru orantılıdır.

• Yaydaki gerilme (uzama) veya sıkışma miktarı, yaya uygulanan germe veya çekme

kuvveti ile doğru orantılıdır.

Sembol   Birim (SI)   Birim (CGS)

Kuvvet                                           F        Newton (N)     Dyn

Yay Sabiti                                     k          N/m              dyn/cm

Gerilme veya Sıkışma Miktarı        x          m                   cm

F = k . x

Hayvanlarda üreme büyüme ve gelişme Konu Anlatım

http://www.resimvadisi.com/data/media/609/kara_srtl_akallar_yavrular.jpgHAYVANLARDA ÜREME VE GELİŞME

Çevremizde gördüğümüz birçok hayvan tıpkı bizim gibi nesillerini uzun süre devem ettirirler. Canlı türünün neslini sürdürmesi üreme ile olur. Canlı bireylerin doğma, büyüme, gelişme üreme ve ölmesine yaşam döngüsü denir.


Omurgalı Hayvanların Üremesi
Omurgalı hayvanların tümü, insanlarda olduğu gibi eşeyli ürerler. Bütün omurgalılarda erkek ve dişi bireyler vardır.

Memeli Hayvanlar: Yumurta dişi bireyin üreme sistemi içinde döllenir. Buna iç döllenme denir. Embriyo burada oluşur ve yavru ilk etapta burada gelişir. Yavrular ilk günlerde dişi hayvanın meme bezlerinden salgılanan süt ile beslenir. Memelilerde analık duygusu çok gelişmiştir. Çünkü yavru sayısı çok değil ve yavrular bakıma muhtaçtır.

Kuşlar: Memeli hayvanlar gibi yumurta hücresi dişi üreme organında döllenir. Embriyo burada oluşur. Ancak, çevresi besin ve sert bir kabukla sarılan embriyo daha sonra dışarı çıkarılır. Kuşlar yumurtanın üzerine yatarak sıcak tutarlar. Bu olaya kuluçkaya yatma denir. Yavru gelişip, ana babasına benzer bir duruma geldiğinde kabuğu kırarak dışarı çıkar.
Nesillerini sürdürebilmek için kuşlar da yavrularını beslemek, korumak zorundadır.

Sürüngenler: Zigot, iç döllenme ile oluşur. Onlar da kuşlar gibi yumurtlar, ancak genellikle yavruları ile ilgilenmezler. Birçok sürüngen çok sayıda yumurta yapar. Yumurtalarını sıcak ve güvenli yerlere bırakır, kuluçkaya yatmaz. Yumurta içindeki besinler sayesinde gelişen embriyodan, anne babasının benzeri yavru çıkar. Yavrular yumurtadan çıktıktan sonra kendi başlarının çaresine bakmak zorundadır.

İki Yaşayışlılar: Kurbağa ve su semenderleri iki yaşayışlılar (amfibiler) grubuna girerler. Onlara bu ismin verilmesinin sebebi, yaşamlarının bir bölümünü su içinde, bir bölümünü de karada geçirmeleridir. Suda solungaç, karada akciğer solunumu yaparlar.
Bu hayvanlar da yumurtlayarak çoğalır. Ancak, iki yaşayışlılarda yumurta ve sperm dişi hayvanın vücudunda değil, dışarıda buluşur. Bu olaya dış döllenme denir. Dişi hayvan yumurtalarını su içine bırakır, tam bu sırada dişinin üzerine tırmanmış olan erkek de yumurtalarını suya salar ve döllenme gerçekleşir.
Anne babanın görevi buraya kadardır. Bir daha yavrularıyla ilgilenmezler. Yumurtadan çıkan yavrular ise ilk etapta anne babaya hiç benzemezler. Daha sonra başkalaşım geçirerek yetişkin hale gelirler.

Balıklar: Döllenme iki yaşayışlılarda olduğu gibi dış döllenmedir. Onlar da yavrularıyla ilgilenmezler. Yumurtadan çıkan yavrular, anne babasına benzer. İki yaşayışlılarda olduğu gibi çok miktarda yumurta yapılır. Yumurtadan çıkıp, sağ kalarak ergin hale gelenler ise oldukça azdır.
Balıklarda da bazı aykırı türler vardır. Örneğin; kedi balıklarında yumurtalar dişi balığın içinde olgunlaşır. Engerek yılanı gibi onlar da doğum yapıyormuş sanılabilir.

Omurgasız Hayvanların Üremesi
Omurgasız hayvanlar da genellikle eşeyli ürerler ve yumurta oluştururlar. Hayvanın türüne göre iç döllenme veya dış döllenme yapabilirler. Birçoğunda erkek ve dişi hayvan farklı bireylerdir. Bazı omurgasızlarda ise cinsiyet ayırımı görülmez. Hem sperm hem yumurta üretebilirler. Genellikle yumurta ile ürer, çok sayıda yavru yapar, yavrularıyla ilgilenmezler. Ancak karınca, bal arısı gibi koloni halinde yaşayan böceklerde larvalar ergin hayvanlar tarafından beslenir.


Bazı Hayvanların Yavruları Başkadır
Bazı canlılar anne babalarına neredeyse tıpatıp benzerler. Ancak bazı hayvanlar dünyaya çok farklı biçimde gelir. Kurbağa yavrusu yumurtadan çıktığında daha çok balığa benzer. Böcekler ise yumurtadan kurtçuk ya da tırtıl dediğimiz değişik şekilde çıkarlar. Büyüdüklerinde çok farklı görünüm kazanırlar. Hayvanların geçirdiği bu köklü biçim değişikliğine
başkalaşım denir.
Başkalaşım geçiren hayvanlarda, yumurtadan çıktığı anki döneme
larva dönemi
denir.
Kurbağa larvaları, iribaş evresinde baş ve kuyruktan ibarettir. Bacaklar yoktur, akciğerler gelişmemiştir. Balıklar gibi su içinde solunum yaparlar. İribaş zamanla gelişerek başkalaşım tamamlanmış olur ve anne babaya benzeyen bir kurbağa haline gelir.
Böceklerde başkalaşım biraz daha farklıdır. Yumurtadan çıkan larvalar uzunca bir süre beslenir. Boy ve kütlelerini artırırlar. Belirli bir büyüklüğe eriştiklerinde çevrelerine koruyucu bir kılıf yapar ve içinde hareketsiz kalırlar. Bu döneme krizalit ya da pupa dönemi denir. Koruyucu kılıfın altında son değişim evrelerini tamamlar ve ergin böcek haline gelirler. Bu dönem
böceğin üreme
dönemidir.

Kelebeklerde gelişme ve büyüme:
Erkek ve dişi hayvanların çiftleşmesiyle döllenme olur.(iç döllenme)
Dişi yumurtaları oluşturur
Yumurtadan kurtçuklar çıkar
Kutçuklar tırtılı ,tırtılda gelişerek kelebeği oluşturur.


Kurbağalarda büyüme ve gelişme:
Yumurta ile çoğalırlar
Yumurta ve spermler su da birleşir.yani dış döllenme görülür.
Yavru gelişimi dış ortamdadır.(dış gelişme)
Yumurtadan iri baş denilen larvalar çıkar
Bu canlılar gelişerek ergin kurbağayı oluşturur.

başkalaşım
Döllenmiş yumurta —–>iribaş ———->ergin kurbağa

uyarı: sürüngenlerden yılan,timsah,kaplumbağa ve kertenkeleler yumurtayla çoğalır.kuşlarda yumurtayla çoğalırlar.kuşlar kuluçkaya yatar.
Memeliler ise doğurarak çoğalır.memeli ve kuşlarda yavru bakımı varken diğerlerinde yavru bakımı görülmez

Bitkilerde üreme büyüme ve gelişme Etkinlik Deneyi

Bitkilerde üreme büyüme ve gelişme etkinlik
http://www.biyolojinotlari.xm.com/dersnot/lise2konu/ureme3.png

Su

1

Kimyasal Gübre

2

Kabuk

3

Rüzgar

4

Çiçek Tablası

5

Sıcaklık

6

Meyve

7

Dişi Organ

8

Yer çekimi

9

Gövde ve Dallar

10

Böcek

11

Çenek(Besi doku)

12

İnsanlar

13

Tarımsal İlaç

14

Erkek Organ

15

Çiçek sapı

16

Oksijen

17

Taç ve Çanak Yapraklar

18

Kuşlar

19

Embriyo

20

a) Yukarıdaki kutucuklardan hangi/hangileri bir çiçeğin yapısını çizerken kullanılmalıdır?

b) Yukarıdaki kutucuklardan hangi/hangileri organik tarım yapılırken kullanılmaz?

c) Yukarıdaki kutucuklardan hangi/hangileri tohum modeli çizerken kullanılmalıdır?

d) Yukarıdaki kutucuklardan hangi/hangileri çimlenmeye etki eden faktörlerdendir?

e) Yukarıdaki kutucuklardan hangi/hangileri çiçekli bir bitkide tozlaşmayı sağlayan etkenleri belirtir?

6. Sınıf Fen ve Teknoloji Dersi MEYVE OLUŞUMU

http://www.ekspreskurutemizleme.com/meyve.jpg

•         Bazı bitkilerde tohumun dış kısmında etli sulu bir bölüm gelişir. Bu bölüme meyve denir.

•         Gerçek Meyve:

•         Sadece  yumurtalığın gelişmesiyle oluşan meyvelere gerçek meyve denir. Örn:erik, kiraz

•          Yalancı  Meyve:

•         Çiçek tablasıyla birlikte yumurtalığın gelişmesinden oluşan meyvelere yalancı meyve denir. Örn:Elma, armut

•         Oluş şekillerine göre basit ve bileşik meyve olmak üzere iki çeşittir.

•         Basit meyve sadece bir tane dişi organdan taşıyan ve bir yumurtalığın    gelişmesiyle oluşan  meyvelerdir. Örneğin:Erik

•         Bileşik meyveler birden fazla dişi organ taşıyan ve birden fazla yumurtalığın gelişmesiyle oluşan meyvelerdir. Örneğin:Dut, çilek, böğürtlen

MEYVELERİN YAYILMA YOLLARI

1- Çengelli meyveler hayvanların tüylerine takılarak yayılır.

2- Kuru, tüylü, kanatlı meyveler rüzgarla uzak mesafelere taşınır.

3- Etli ve sulu meyveler  hayvanlar tarafından besin olarak kullanılır.Ancak tohum kabuğu sindirim kanalında parçalanmaz ve dışkıyla dışarı atılır.Böylece tohumlar hayvanlar sayesinde uzun mesafelere taşınmış olur.

4-Bazı hayvanlar tohumları sonra yemek üzere saklarlar, bu tohumlar uygun ortam bulunca çimlenirler.

Bitki Çeşitleri Nelerdir? Çiçekli Bitkiler

http://img110.yukle.tc/images/5888cicek6.jpg

BİTKİLER

•         Bitkiler çiçekli bitkiler (tohumlu bitkiler ) ve çiçeksiz bitkiler (tohumsuz bitkiler ) olmak üzere ikiye ayrılır.

•         Çiçeksiz bitkiler sporla  çiçekli  bitkiler tohumla ürer.

•         Çiçeksiz  bitkilerin genelikle yapraklarının alt dallarında bulunan spor keselerinin içinde sporlar üretilir.Üreme organı olan çiçek yoktur.

ÇİÇEKLİ BİTKİLER

•         Çiçekli bitkiler eşeyli ürer ve tohum oluşturur.

•         Çiçekli bir bitkinin temel kısımları :

1.kök

2.gövde

3.Yaprak

4.çiçektir.

•         Çiçek çiçekli bitkilerin üreme organıdır.Çiçek erkek ve dişi üreme hücrelerini oluşturacak olan erkek ve dişi üreme organlarını taşır.